LA-1994-651

Instans:	Agder lagmannsrett - Dom
Dato:	1995-02-17
Publisert:	LA-1994-00651
Stikkord:
Sammendrag:
Saksgang:	Agder lagmannsrett LA-1995-00651
Parter:	Den offentlege påtalemakta mot 1. A 2. B (Aktor: Statsadvokat Gunnar S. Andreassen Forsvarar for nr 1.: Advokat Aase Karine Sigmond, Oslo Forsvarar for nr 2.: Advokat Ivar Sveen, Kristiansand.)
Forfatter:	1. Lagdomar Asbjørn Nes Hansen, formann 2. Eks.ord.lagdomar Haakon Askildsen 3. Eks.ord.lagdomar Martin Beer
Lovhenvisninger:	Straffeloven (1902) §162, §34, §37d, §49, §62, Straffeprosessloven (1981) §437

Statsadvokatane i Agder har 30. august 1994 sett A og B under tiltale ved Agder lagmannsrett, VestAgder lagsokn.

A er sett under tiltale til domfelling etter:

"I. Straffeloven §162, første, annet og femte ledd som bestemmer at det er straffbart ulovlig å innføre, erverve, oppbevare eller overdra narkotika som etter regler med hjemmel i lov er ansett som narkotika, eller å medvirke til dette, og overtredelsen ansees grov, idet det særlig legges vekt på hva slags stoff det gjelder, kvantum og overtredelsens karakter, jfr. Sosialdepartementets narkotikaforskrifter av 30. juni 1978 og Helse direktørens narkotikaliste, hvoretter bl.a. amfetamin skal regnes som narkotika.

Grunnlaget er følgende forhold eller medvirkning til dette:

a. Høsten 1993 i Kristiansand, ervervet han ca 200 gram amfetamin av C og D.

b. Høsten 1993 overdro han amfetaminen nevnt under pkt. a) til andre.

II. Straffeloven §162, første, annet og f. ledd, jfr. §49 som bestemmer at det er straffbart ulovlig å forsøke å tilvirke, innføre, erverve, oppbevare, sende eller overdra stoff som etter regler med hjemmel i lov er ansett som narkotika, eller å medvirke til dette, og overtredelsen er grov fordi det legges vekt på hva slags stoff det gjelder, kvantum og overtrdelsens karakter, jfr. Sosialdepartementets narkotikaforskrifter av 30. juni 1978 og Helsedirektørens narkotikaliste, som bestemmer at bl.a. amfetamin skal regnes som narkotika.

Grunnlaget er følgende forhold eller medvirkning til dette:

I september/oktober 1993 i Kristiansand, forsøkte han å erverve 280 gram amfetamin. Forbrytelsen ble ikke fullbyrdet fordi det stoffet på 280 gram som han ervervet ikke inneholdt amfetamin."

B er sett under tiltale til domfelling etter:

"I. Straffeloven §162, første,annet og femte ledd som bestemmer at det er straffbart ulovlig å innføre, erverve, oppbevare eller overdra stoff som etter regler med hjemmel i lov er ansett som narkotika, eller å medvirke til dette, og overtredelsen ansees som grov, idet det særlig legges vekt på hva slags stoff det gjelder, kvantum og overtredelsens karakter, jfr. Sosialdepartementets narkotikaforskrifter av 30. juni 1978 og Helsedirektørens narkotikaliste, hvoretter bl.a. amfetamin skal regnes som narkotika.

Grunnlaget er følgende forhold eller medvirkning til dette:

a. Høsten 1993 i Kristiansand, mottok han fra A, E og C ca 100 gram amfetamin.

b. Høsten 1993 på X, overdro han amfetaminen nevnt under pkt. a) til andre for kr 50000,-."

I båe tiltalevedtaka er det sagt at straffeloven §62 fyrste leden vil gjelda. Det er teke atterhald om å påstå inndraging av vinning, jfr. straffeloven §34.

Statsadvokaten har under hovudførehavinga fråfalle ein tilleggstiltale mot B utferda 6. februar 1995.

A er født xx.xx.1971 og sonar for tida fengselsstraff i Åna kretsfengsel. Han gjev opp - - - i Kristiansand som si faste bustadadresse. Etter fullførd 9-årig skule har han gått nokre år på yrkesskule og arbeidd i hotell og restaurantbransjen. Han er ugift og har ingen å forsyta. Den sakgjevne opplyser at han ikkje har inntekt eller eige. Han har avtent verneplikt. A er straffedømd tre gonger tidlegare, m.a. for vinningsbrot, bilbrukstjuveri og lekamskrenkingar. Han har ikkje sagt seg skuldig etter tiltalen.

B er født xx.xx.1961 og bur i - - - i Kristiansand. Han opplyser å ha vore til sjøs sidan 1977, og er no tilsett som stuert i - - -. Han har fagutdanning som kokk og stuert. Den sakgjevne er gift og har to born frå tidlegare. Han opplyser å ha om lag kr 270 - 280000 i årleg bruttoinntekt og er utan eige. Han har avtent verneplikt. B er ikkje straffedømd tidlegare, men er botlagd tre gonger. Han har ikkje sagt seg skuldig etter tiltalen.

Det er lagt fram to spørsmålsskrift for lagretta, eitt for kvar av dei sakgjevne. I høve til A lyder spørsmålsskriftet slik:

"1. Hovedspørsmål.

Er tiltalte A skyldig i ulovlig å ha ervervet amfetamin som etter regler med hjemmel i lov er ansett som narkotika, eller å ha medvirket til dette, ved at han forholdt seg som beskrevet nedenfor?

Høsten 1993 i Kristiansand, ervervet han ca 200 gram amfetamin eller en del av dette.

2. Tilleggsspørsmål:

Er handlingen beskrevet i 1. spørsmål grov? Ved avgjørelsen skal det særlig legges vekt på hva slags stoff det gjelder, kvantum og overtredelsens karakter.

3. Hovedspørsmål.

Er tiltalte A skyldig i ulovlig å ha overdradd amfetamin som etter regler med hjemmel i lov er ansett som narkotika, eller å ha medvirket til dette, ved at han forholdt seg som beskrevet nedenfor?

Høsten 1993 overdro han amfetamin nevnt under 1. spørsmål eller deler av denne til andre.

4. Tilleggsspørsmål

Er handlingen beskrevet i 3. spørsmål grov? Ved avgjørelsen skal det særlig legges vekt på hva slags stoff det gjelder, kvantum og overtredelsens karakter.

5. Hovedspørsmål

Er tiltalte A skyldig i ulovlig å ha forsøkt å erverve amfetamin som etter regler med hjemmel i lov er ansett som narkotika, eller å ha medvirket til dette, ved at han forholdt seg som beskrevet nedenfor?

I september/oktober 1993 i Kristiansand, forsøkte han å erverve ca 280 gram amfetamin eller en del av dette. Forbrytelsen ble ikke fullbyrdet fordi det stoffet som han ervervet, ikke inneholdt amfetamin.

6. Tilleggsspørsmål.

Er handlingen beskrevet i 5. spørsmål grov? Ved avgjørelsen skal det særlig legges vekt på hva slags stoff det gjelder, kvantum og overtredelsen karakter."

I høve til B lyder spørsmålsskriftet slik:

"1. Hovedspørsmål

Er tiltalte B skyldig i ulovlig å ha ervervet amfetamin som etter regler med hjemmel i lov er ansett som narkotika, eller å ha medvirket til dette, ved at han forholdt seg som beskrevet nedenfor?

Høsten 1993 i Kristiansand, ervervet han ca 100 gram amfetamin eller en del av dette.

2. Tilleggsspørsmål

Er handlingen beskrevet i 1. spørsmål grov? Ved avgjørelsen skal det særlig legges vekt på hva slags stoff det gjelder, kvantum og overtredelsens karakter.

3. Hovedspørsmål

Er tiltalte B skyldig i ulovlig å ha overdradd amfetamin som etter regler med hjemmel i lov er ansett som narkotika, eller å ha medvirket til dette, ved at han forholdt seg som beskrevet nedenfor? Høsten 1993 i Æ, overdro han amfetaminen nevnt under 1. spørsmål eller deler av denne til andre.

4. Tilleggsspørsmål

Er handlingen beskrevet i 3. spørsmål grov? Ved avgjørelsen skal det særlig legges vekt på hva slags stoff det gjelder, kvantum og overtredelsen karakter."

Lagretta har svara ja på alle spørsmåla i dei to spørsmålsskrifta. Retten har lagt avgjerdene til lagretta til grunn for domen i saka. A vert etter dette dømd for to brotsverk mot straffeloven §162 andre leden, jf fyrste og femte leden og eit brotsverk mot straffeloven §162 andre leden, jf fyrste og femte leden, jf §49. B vert dømd for to brotsverk mot straffeloven §162 andre leden, jf fyrste og femte leden.

I samband med straffutmålinga skal retten dei tre juridiske domarane, ordføraren for lagretta og dei tre uttrekte lagrettemedlemene nemna:

Hausten 1993, truleg i oktober eller november, kom C og ein annan person, truleg D, frå Oslo til Kristiansand med om lag 200 gram amfetamin. Dette var etter avtale med E, som C hadde kontakt med frå tidlegare. Dei som kom frå Oslo, tok inn hjå E og sambuaren hans på Y i Kristiansand. Etter provføringa vert det lagt til grunn at A hadde bede E setja han i kontakt med nokon som kunne skaffa amfetamin. A kom heim til E etter at Oslo-mennene hadde kome med amfetaminen. B venta i ein bil i garasjeanlegget i bustadkomplekset.

Den eine halvparten av partiet, omlag 100 gram amfetamin, overtok A med ein gong. Saman med C vart A med B i bilen som sistnemnde disponerte, for å skaffa kjøparar til amfetaminen. A gjekk truleg ut av bilen i Kristiansand sentrum, og dei andre køyrde vidare vestover til Z. I bilen var og den dåverande sambuaren til B, som han seinare har gift seg med. Dei stogga til sist utanfor eit hus i Æ kommune, der B gjekk inn med amfetaminen. Det vert lagt til grunn at B selde amfetaminen til nokon som oppheldt seg i huset for om lag kr 50000. Han hadde pengane med seg då han kom ut att. B vart sjølv sitjande med kr 5000 av salssummen.

Den andre halvparten av amfetaminmengda, dvs. om lag 100 gram, vart henta av A heime hjå E nokre dagar seinare. Det vert lagt til grunn at A selde denne amfetaminen for omlag kr 45000 og gav pengane frå seg. Det er ikkje ført prov for at A fekk noko vederlag for dette salet, og heller ikkje for salet av dei fyrste 100 gram.

Korleis rollefordelinga mellom A og B innbyrdes har vore, og rollene deira i høve til dei andre som hadde med amfetaminpartiet å gjera, er ikkje heilt klårt. Retten legg til grunn at A og B må reknast for jamgode når det gjeld disponeringa over dei 100 gram som vart selde på Z.

Same hausten overtok A frå E om lag 280 gram av eit pulver som dei då båe trudde var ei amfetaminblanding av dårleg kvalitet. Om lag 100 gram av det same pulveret vart overteke av F. A sette i gang med sal av stoffet, men det gjekk vanskeleg med avsetnaden, og han betala ikkje E noko vederlag. Laboratorieanalyser av det stoffet F overtok, viser at blandinga ikkje inneheldt amfetamin i det heile, men bar preg av å vera ei profesjonell forfalsking. E skulle ha fått tak i stoffet hjå ein person i Oslo som han ikkje vil namngje.

Det vert etter dette lagt til grunn for straffutmålinga at A "ervervet" om lag 200 gram amfetamin og overdrog den same amfetaminmengda. Vidare vert det lagt til grunn at han forsøkte å "erverve" om lag 280 gram amfetamin, ved at han overtok ei pulverblanding som han trudde inneheldt amfetamin. I høve til B vert det lagt til grunn at han "ervervet" om lag 100 gram amfetamin og overdrog same mengda.

Ved straffutmålinga vil særleg dei allmennpreventive omsyna tala for ein streng straffereaksjon i høve til båe dei to sakgjevne. Dei har ved handlingane sine vore med på å spreia amfetamin, som er ei svært skadeleg og farleg gift. Etter det retten veit, er dei sakgjevne sjølve ikkje misbrukarar av amfetamin. Det kan ikkje vera noko anna motiv enn ynsket om økonomisk vinning som har vore drivkrafta bak handlingane deira.

Når det gjeld A, må det og telja i straffaukande lei at han er straffedømd tidlegare, men rettnok ikkje for narkotikabrot. I straffminkande lei har retten teke noko omsyn til at han har hatt ein vanskeleg oppvekst. Det vart i 1985 konstatert at han leid av eit hyperkinetisk syndrom eller hyperaktivitetssyndrom, og han fekk i fleire år behandling med Ritalin, eit amfetaminliknande stoff. A har no sete samanhengande i fengsel sidan 2. februar 1994. I denne tida har han sete 136 dagar i varetekt, og har elles sona ein dom frå 27. april 1993 på 10 månnaders fengsel. Det er opplyst at han har opplevt fengselsopphaldet som særleg tungt, og det heng saman med den psykiske tilstanden hans.

Retten har fastsett straffa for A til fengsel i 2 år og 3 månader. Straffa er fastsett under omsyn til straffeloven §62 fyrste leden. Han har krav på varetektsfrådrag med 136 dagar.

Når det gjeld B, er det tale om ein person som i vaksen og mogen alder har valt å gje seg inn på narkotikabrot. Ein stabil livssituasjon med fast arbeid og ordna økonomi synest ikkje å ha avhalde han frå strafflagde handlingar. Lagmannsretten kan ikkje sjå at det bør gjevast dom på samfunnsteneste i dette høvet, slik forsvararen har halde fram. Det at ei langvarig fengselsstraff kan føra til at B mister arbeidet sitt, er ein konsekvens han måtte vera klår over då han gav seg inn på narkotikakriminalitet. Retten har forståing for at familien kan verta skadelidande ved dom på fengselsstraff, med di B har ei spansktalande kone som ventar barn i april. Men omsynet til familien kan likevel ikkje vega så tungt at det kan få nemnande å seia ved straffutmålinga i dette tilfellet.

Retten har fastsett straffa for B til fengsel i 1 år og 6 månader. Straffa er fastsett under omsyn til straffeloven §62 fyrste leden. Han har krav på varetektsfrådrag med 36 dagar.

Statsadvokaten har i høve til B sett fram påstand om inndraging av vinning ved dei strafflagde handlingane med kr 5000. Forsvararen har ikkje hatt merknader til inndragingskravet. Retten tek kravet til fylgje, og gjev dom for inndraging med kr 5000, jf straffeloven §34.

Det er sett fram påstand om at B skal dømast til å betala noko av kostnadene med saka. Ettersom han vert dømd til å tola inndraging med kr 5000 og står føre soninga av ei fengselsstraff som fører til bortfall av lønsinntekter, er retten komen til at han ikkje bør påleggjast å betala sakskostnader, jf. straffeprosessloven §437 tredje leden.

Domen er samrøystes.

Dom:

1. A, født xx.xx.1971, vert dømd for to brotsverk mot straffeloven §162 andre leden, jf fyrste og femte leden, og eit brotsverk mot straffeloven §162 andre leden, jf fyrste og femte leden, jf §49, samanhalde med straffeloven §62 fyrste leden, til ei straff av fengsel i 2 to år og 3 tre månader. Til frådrag i straffa kjem 136 eitthundreogtrettiseks dagar for varetektsfengsel.

2. B, født xx.xx.1961, vert dømd for to brotsverk mot straffeloven §162 andre leden, jf fyrste og femte leden, samanhalde med straffeloven §62 fyrste leden, til ei straff av fengsel i 1 eitt år og 6 seks månader. Til frådrag i straffa kjem 36 trettiseks dagar for varetektsfengsel.

3. Til føremon for statskassa vert det hjå B inndrege vinning med 5000 femtusen kroner, jf straffeloven §34, jf §37d fyrste leden.

4. Sakskostnader vert ikkje pålagde.