LA-1994-718
| Instans: | Agder lagmannsrett - Dom |
|---|---|
| Dato: | 1994-11-10 |
| Publisert: | LA-1994-00718 |
| Stikkord: | |
| Sammendrag: | |
| Saksgang: | Agder lagmannsrett LA-1994-00718 M. |
| Parter: | Den offentlege påtalemakta mot A. (Aktor: Førstestatsadvokat Edward Dahl, Kristiansand. Forsvarar: Advokat Ivar Sveen, Kristiansand.) |
| Forfatter: | 1. Lagdomar Asbjørn Nes Hansen, formann 2. Eks.ord.lagdomar Haakon Askildsen 3. Tilkalla domar Stig Viken |
| Lovhenvisninger: | Straffeloven (1902) §162, §34, §35, Straffeprosessloven (1981) §437 |
Statsadvokatane i Agder har 15. september 1994 sett A under tiltale ved Agder lagmannsrett, Aust-Agder lagsokn, til domfelling etter:
"Straffeloven §162, første, andre, og femte ledd som bestemmer at det er straffbart å tilvirke, innføre, erverve, oppbevare eller overdra stoff som etter regler med hjemmel i lov er ansett som narkotika, eller å medvirke til dette, og overtredelsen er grov fordi det legges vekt på hva slags stoff det gjelder, kvantum og overtredelsens karakter, jfr. Sosialdepartementets narkotikaforskrifter av 30. juni 1978 og Helsedirektørens narkotikaliste, hvoretter bl.a. cannabis (hasjisj) skal regnes som narkotika.
Grunnlaget er følgende forhold eller medvirkning til dette:
Mandag 2. mai 1994 med M/F "Christian IV" fra Hirtshals i Danmark til Kristiansand i Norge, innførte han ca 50 kilo hasjisj."
I tiltalevedtaket er det teke atterhald om inndraging etter straffeloven §35 andre leden. Det er opplyst at sakgjevne har samtykt i at saka vert overførd til Aust-Agder lagsokn.
A er født xx.xx.1963, er tysk statsborgar og har fast bustad i - - - - Strasse 16 i Lingen, Tyskland, men er for tida innsett i varetekt ved Arendal kretsfengsel. Han er utdana og har arbeidd som tannteknikar. Den sakgjevne har vore sambuande i 10 år og har ei 4 år gamal dotter med sambuaren. Han er utan inntekt og eige. Han har opplyst at han ikkje er straffedømd tidlegare, og botlagd éin gong. Den sakgjevne har sagt seg delvis skuldig etter tiltalen.
Det er lagt fram eit spørsmålsskrift for lagretta som lyder slik:
"Er tiltalte A skyldig i å ha innført cannabis (hasjisj) som etter regler med hjemmel i lov er ansett som narkotika, eller å ha medvirket til dette, ved at han forholdt seg som beskrevet nedenfor?
Mandag 2. mai 1994 med M/F "Christian IV" fra Hirtshals i Danmark til Kristiansand i Norge, innførte han 48.64 kilo hasjisj, eller en del av dette.
2. Tilleggsspørsmål (Dette spørsmålet skal kun besvares dersom 1. spørsmål er besvart med ja. Til ja-svar på dette kreves flere enn 6 stemmer.)
Er handlingen beskrevet i 1. spørsmål grov? Ved avgjørelsen skal det særlig legges vekt på hva slag stoff det gjelder, kvantum og overtredelsens karakter."
Lagretta har svara ja på dei to spørsmåla i spørsmålsskriftet. Retten har lagt denne avgjerda til grunn for domen i saka. Den sakgjevne vert etter dette dømd for eit brotsverk mot straffeloven §162 andre leden, jf. fyrste og femte leden.
I samband med straffutmålinga skal retten - dei tre juridiske domarane, ordføraren for lagretta og dei tre uttrekte lagrettemedlemene - nemna:
Sakgjevne A har forklara at han sumaren 1993 sa opp ei fast stilling i Berlin og flytte til Lingen for å arbeida som sjølvstendig næringsdrivande, som medeigar i eit tannteknikarlaboratorium der. Av ymse grunnar tok det lang tid før verksemda kunne koma i gang, og dessutan viste det seg vanskeleg å få oppdrag. I mellomtida hadde det kome på ei rekkje utgifter. Sakgjevne har forklara at han hadde fått ei gjeld på om lag 40.000 DM som galdt utgifter i samband med laboratoriet. Saman med andre gjeldspostar hadde han ei samla gjeld på om lag 70.000 DM, etter det han har opplyst. Han var såleis komen i ei svært vanskeleg økonomisk stode.
Våren 1994 vart han kontakta av ein kjenning med spørsmål om han ville ta på seg eit oppdrag mot betaling. Han skjøna at det var tale om ei strafflagd handling. Etter å ha tenkt seg om, avtala han eit møte med denne kjenningen. Han tok då på seg å transportera ei større mengd hasjisj frå Tyskland til Noreg, og for denne tenesta skulle han få eit vederlag på 25.000 DM, etter at oppdraget var utført. Han fekk til rådvelde 3.000 DM for å dekkja utgifter til leigebil og reise og opphald.
Etter at sakgjevne hadde fått tak i bilen, ein Mercedes personbil, vart denne stelt til rådvelde for oppdragsgjevaren, slik at hasjisjen kunne leggjast i bilen. Sakgjevne fekk bilen attende etter nokre dagar, og tok straks i veg. Etter å ha overnatta i Flensburg, køyrde han vidare til Danmark neste dag, måndag 2. mai 1994. Han tok så ferja frå Hirtshals til Kristiansand, og vart der stogga i tollkontrollen og pågripen av politiet.
Sakgjevne har forklara at oppdraget hans vidare gjekk ut på at han skulle køyra til Oslo, ta inn på eit hotell der og så verta kontakta av dei som skulle ta imot stoffet. Han vart straks etter pågripinga oppmoda til å samarbeida med politiet ved å gå vidare med det avtala oppdraget, med sikte på å avdekkja dei som stod bak innførselen, og mottakarane i Noreg, men var ikkje viljug til det. Han har i lagmannsretten forklara at han ikkje veit kven som skulle ta i mot stoffet, og oppdragsgjevaren i Tyskland vågar han ikkje namngje av di han ottast represaliar.
Ved tollkontrollen vart hasjisjen funnen under bagasjeromet i bilen, på den staden der reservedekket skal liggja. Det var elles ikkje gjort noko for å gøyma bort stoffet. Det vart kverrsett 48 pakningar som ved laboratoriegransking er identifisert som i alt 48,64 kg cannabisharpiks (hasjisj).
Den sakgjevne har forklara at han rekna med at han transporterte 20-25 kg hasjisj med bilen, utan at mengda var opplyst av oppdragsgjevaren. Han har i retten forklara at han ut frå det avtala vederlaget gjekk ut frå at det kunne vera ei slik mengd det var tale om, og at han nemnde dette for oppdragsgjevaren. Den sakgjevne har forklara at han ikkje gjorde noko for å forvissa seg om kor mykje hasjisj han hadde med seg og at han ikkje visste kvar stoffet låg i bilen.
Ved straffutmålinga legg lagmannsretten til grunn at sakgjevne - mot eit monaleg vederlag - tok på seg å transportera ei større mengd hasjisj utan å setja noko vilkår eller få nokon lovnad om at hasjisjen ikkje skulle overskrida ei viss mengd. Legg ein hans eiga forklaring til grunn, gjorde han heller ikkje seinare nokon freistnad på å finna ut kor mykje det var. Det må då - utover rimeleg tvil - leggjast til grunn at sakgjevne medvite valde å gjennomføra handlinga utan omsyn til kor mykje hasjisj det faktisk var tale om. Ut frå det avtala vederlaget og omstenda elles måtte han rekna med at det kunne gjelda så mykje som opptil 50 kg, som det var god plass til i bilen. Lagmannsretten har lagt dette til grunn for straffutmålinga.
Ved straffutmålinga vil dei allmennpreventive omsyna tala for ein streng straffereaksjon mot det grove narkotikabrotet som sakgjevne har gjort seg skuldig i. Han har, i ei trengd økonomisk stode, teke på seg å transportera hasjisj til Noreg mot eit større vederlag. Han lèt elles til å ha levt eit nokolunde velordna sosialt liv og er visstnok ikkje straffedømd tidlegare. For straffutmålinga vil det ha mykje å seia at domfellinga gjeld innførsel av eit så stort parti som 48-49 kg hasjisj. Men lagmannsretten legg til grunn at sakgjevne berre har hatt ei kurérrolle, og elles ikkje har hatt noko med å skaffa stoffet til veges, og det må koma han til gode ved straffutmålinga.
Retten har fastsett straffa til fengsel i 5 år. Den sakgjevne har krav på varetektsfrådrag med 193 dagar.
Aktor har sett fram påstand om inndraging av 500 Nkr og 2.000 DM av i alt 3.100 DM som sakgjevne hadde på seg då han vart pågripen. Han har forklara at dei norske pengane er veksla inn av den reisekassa oppdragsgjevaren sende med han, og at 2.000 DM er av dei same pengane. Som heimel for inndragingskravet var det i tiltalevedtaket vist til straffeloven §35 andre leden, medan påstanden går ut på inndraging etter straffeloven §34.
Lagmannsretten er samd i at dei nemnde pengane ikkje kan reknast som "ting" som fell inn under straffeloven §35 andre leden, men kan heller ikkje sjå at inndragingskravet kan heimlast i straffeloven §34, jamvel om reelle grunnar talar for at det bør vera høve til inndraging. Det som kan vera emne for inndraging etter sistnemnde føresegn, er "vinning som er oppnådd ved en straffbar handling". Når det gjeld pengane som sakgjevne fekk med seg for å dekkja reiseutgiftene, må desse reknast å høyra til oppdragsgjevaren så langt pengane ikkje er brukte opp. Pengane kan etter dette ikkje reknast som vinning for sakgjevne og kan ikkje inndragast hjå han, og han må frifinnast for inndragingskravet.
Sakskostnader er ikkje påstått og vert etter omstenda ikkje pålagde, jf. straffeprosessloven §437 tredje leden.
Domen er samrøystes.
Dom:
1. A, født xx.xx.1963, vert dømd for eit brotsverk mot straffeloven §162 andre leden, jf. fyrste og femte leden, til ei straff av fengsel i 5 - fem - år. Til frådrag i straffa går 193 - eithundreognittitre - dagar for varetektsfengsel.
2. A vert frifunnen for inndragingskravet.